TURİST REHBERLİĞİ MESLEK YÖNETMELİĞİ

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç ve kapsam

MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, turist rehberliği mesleğinin icrasına, meslek kuruluşlarının işleyişine, Bakanlık ile meslek kuruluşları arasındaki işbirliğine ve meslek kuruluşlarının denetlenmesine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.

(2) Bu Yönetmelik; turist rehberliği mesleğine kabule, meslek içi eğitime ve mesleğin icrasına, turist rehberleri odaları ile turist rehberleri odaları birliklerinin kuruluşuna, organlarının niteliklerine ve seçimlerine, organlık niteliğini yitirme durumu ve usullerine, görev ve yetkilerine, çalışma usullerine, üyeleri ile olan karşılıklı hak ve yükümlülüklerine, gelir ve giderlerine, Kültür ve Turizm Bakanlığının mesleğe ilişkin görev ve yetkilerine, meslek kuruluşlarıyla işbirliğine ve turist rehberliği meslek kuruluşlarının Bakanlıkça denetlenmesine ilişkin usul ve esasları kapsar.

Dayanak

MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, 7/6/2012 tarihli ve 6326 sayılı Turist Rehberliği Meslek Kanunu gereğince hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Aday: Ülkesel veya bölgesel turist rehberliği mesleğe kabul seçme sınavına katılanları,

b) Bakanlık: Kültür ve Turizm Bakanlığını,

c) Bölgesel turist rehberi: Ruhsatnamesinde ve çalışma kartında belirtilen coğrafi bölge veya bölgelerde çalışma hak ve yetkisine sahip olan turist rehberlerini,

ç) Birlik: 7/6/2012 tarihli ve 6326 sayılı Turist Rehberliği Meslek Kanunu kapsamında kurulan turist rehberleri odaları birliklerini,

d) Çalışma kartı: Eylemli turist rehberlerine, kayıtlı oldukları oda tarafından bir yıl süreyle geçerli olmak üzere mesleği fiilen icra edebileceklerine ilişkin verilen ve rehberlik hizmeti verilmesi esnasında görünür bir şekilde taşınan izin belgesini,

e) Eylemli turist rehberi: Çalışma kartı sahibi olup fiilen turist rehberliği hizmeti sunma hak ve yetkisine sahip turist rehberini,

f) Eylemsiz turist rehberi: Ruhsatname sahibi olup çalışma kartı olmayan turist rehberini,

g) Genel Müdürlük: Bakanlık Araştırma ve Eğitim Genel Müdürlüğünü,

ğ) Kanun: 7/6/2012 tarihli ve 6326 sayılı Turist Rehberliği Meslek Kanununu,

h) Katılımcı: Ülkesel veya bölgesel turist rehberliği sertifika programına katılanları,

ı) Meslek: Turist rehberliği mesleğini,

i) Meslek kuruluşları: Turist rehberleri odaları ve birliklerini,

j) Oda: Turist rehberleri odalarını,

k) Ruhsatname: Mesleğe kabul koşullarını taşıyan turist rehberlerine Bakanlık tarafından verilen belgeyi,

l) Seçme sınavı: Sertifika programına katılacakların seçilmesine ilişkin sınavı,

m) Sertifika programı: Bu Yönetmelikle belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde Bakanlığın gözetimi ve denetimi altında birlikler tarafından düzenlenen dersler, konferanslar ve uygulama gezilerinden oluşan ülkesel veya gerektiği hallerde belirlenen bölge ya da bölgelerde düzenlenecek bölgesel turist rehberi yetiştirme programlarını,

n) Turist rehberi: Kanun ve bu Yönetmelik hükümleri uyarınca mesleğe kabul edilerek turist rehberliği hizmetini sunma hak ve yetkisine sahip olan gerçek kişiyi,

o) Turist rehberliği hizmeti: Seyahat acentalığı faaliyeti niteliğinde olmamak kaydıyla kişi veya grup hâlindeki yerli veya yabancı turistlerin gezi öncesinde seçmiş oldukları dil kullanılarak ülkenin kültür, turizm, tarih, çevre, doğa, sosyal veya benzeri değerleri ile varlıklarının kültür ve turizm politikaları doğrultusunda tanıtılarak gezdirilmesini veya seyahat acentaları tarafından düzenlenen turların gezi programının seyahat acentasının yazılı belgelerinde tanımladığı ve tüketiciye satıldığı şekilde yürütülüp acenta adına yönetilmesini,

ö) Ülkesel turist rehberi: Ruhsatnamesinde ve çalışma kartında ülke genelinde çalışma hak ve yetkisine sahip olduğu belirtilen turist rehberini,

p) Yabancı dil yeterliliği: Yabancı dil yeterlilik belgesine sahip olmak veya bu Yönetmelik kapsamında belirlenecek usul ve esaslar çerçevesinde Bakanlığın gözetim ve denetimi altında yapacağı veya konusunda uzmanlaşmış kamu kurum veya kuruluşlarına yaptıracağı sözlü yabancı dil sınavında başarılı olmayı veya aynı esaslar kapsamında yapılacak yazılı ve sözlü yabancı dil sınavlarında başarılı olmayı,

r) Yabancı dil yeterlilik belgesi: Yabancı Dil Bilgisi Seviye Tespit Sınavından alınan en az (B) düzeyinde belgenin veya eşdeğer belgenin aslı veya onaylı örneğini,

s) Yerleşim yeri: 22/11/2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 19 uncu maddesinde tanımlanan yerleşim yerini,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Turist Rehberliği Sertifika Programı
Sertifika programı açma yetkisi ve seçme sınavı

MADDE 4 – (1) Turizm sektörünün ihtiyaçları dikkate alınarak, Birliklerin ve Türkiye Seyahat Acentaları Birliği (TÜRSAB)’nin ortak önerileri ve Bakanlığın onayıyla belirlenen dillerde, gerektiği hâllerde belirlenen bölgelerde, Bakanlığın gözetimi ve denetimi altında birlikler tarafından ülkesel veya bölgesel turist rehberliği sertifika programları düzenlenebilir.

(2) Birlikler ve TÜRSAB, hangi dillerde sertifika programı açılacağına ilişkin ortak önerilerini yazılı olarak Bakanlığa iletir. Sertifika programı açılacak diller, önerilen diller arasından turizm sektörünün ihtiyaçları da gözetilerek Bakanlık tarafından karara bağlanır ve karar birliklere bildirilir.

(3) Birlikler dışında hiçbir kurum ve kuruluş turist rehberliği sertifika programı düzenleyemez. Düzenleyenler hakkında Kanunun 7 nci maddesinin ikinci fıkrası uygulanır.

(4) Seçme sınavında başarılı olanlar, 6 ncı maddedeki şartları taşımaları halinde sertifika programına kabul edilirler.

Seçme sınavlarının duyurusu

MADDE 5 – (1) Sertifika programları, seçme sınavının yapılacağı tarihten en az bir ay önce birliğin resmi internet sitesinde ve gerekli görüldüğü hallerde diğer iletişim kanalları ile duyurulur. Duyuruda programa hangi yabancı dillerde ve en fazla kaç katılımcı kabul edileceği, programın en az kaç katılımcıyla yapılacağı, programın hangi il veya illerde yürütüleceği, ülkesel veya bölgesel olduğu, hangi bölge veya bölgeler için katılımcı kabul edileceği, program ücretleri ile gerekli görülen diğer hususlar belirtilir.

Sertifika programına kabul

MADDE 6 – (1) Sertifika programlarına kabulde aşağıdaki koşullar aranır:

a) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak,

b) Başvuru tarihi itibariyle onsekiz yaşını doldurmuş olmak,

c) Üniversitelerin turist rehberliği bölümü dışındaki diğer bölümlerinden en az lisans düzeyinde mezun olmak,

ç) Yabancı dil yeterliliğine sahip olmak,

d) Kanunun 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde sayılan suçların herhangi birinden mahkum olmamak,

e) Daha önce meslekten çıkarılmamış olmak.

Başvuru ve belgelerin incelenmesi

MADDE 7 – (1) Başvuru, sertifika programını düzenleyen birlik tarafından hazırlanan form doldurularak, aşağıdaki belgeler ile birlikte sertifika programını düzenleyen birliğe bizzat veya posta yoluyla süresi içinde yapılır.

a) Diplomanın, geçici mezuniyet belgesinin veya öğrenimini yabancı ülkelerde yapmış olanlar için yetkili kurumlardan alınacak denklik belgesinin aslı veya onaylı örneği,

b) Dört adet renkli vesikalık fotoğraf,

c) Var ise, Yabancı Dil Bilgisi Seviye Tespit Sınavından alınan en az (B) düzeyinde belgenin veya eşdeğer belgenin aslı veya onaylı örneği,

ç) 29/5/2009 tarihli ve 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu uyarınca düzenlenmiş mavi kartların aslı veya onaylı örneği ile yurtiçi ve/veya yurtdışı yerleşim yeri belgesi,

(2) Adayların başvuru formunda; T.C. kimlik numarasına, sabıka kaydına, sağlık ile ilgili mesleğini devamlı olarak yapmasına engel bir durumunun olmadığına ilişkin bölümleri doldurması zorunludur.

(3) Başvuruyu teslim alan görevli, belgelerin asılları ibraz edilmek kaydıyla örneklerinin aslına uygunluğunu altına isim ve unvanını yazarak ücretsiz olarak tasdik eder. Başvuru formu, birlik yetkilisi tarafından kontrol edilerek onaylanır.

(4) Bizzat yapılan başvurular sırasında, anında giderilebilecek eksiklikler yazışmaya gerek kalmadan tamamlatılır. Posta yoluyla gönderilen belgelerde tespit edilen eksiklikler ile bizzat yapılan başvurularda sonradan tespit edilen eksiklikler, bir hafta içinde tamamlattırılır. Eksikliklerin verilen süre içinde tamamlanmaması halinde başvuru reddedilir, ilgiliye yazılı olarak bildirilir.

(5) Öngörülen koşulları taşıyan ve gerekli belgeleri ibraz eden adaylara, birlik tarafından düzenlenen fotoğraflı sınav giriş belgesi verilir. Bu belgeyi kimlik belgesi ile birlikte ibraz etmeyenler sınava alınmaz.

(6) Aranan koşulları taşımadığı tespit edilen adaylara ise bu durum, yazılı olarak bildirilir. Bu adaylar sınava alınmaz. Gerçeğe aykırı beyanda bulunduğu tespit edilenlerin başvuruları geçersiz sayılır, sertifika programı ile ilişikleri kesilir ve hiçbir hak talebinde bulunamazlar. Bunlar hakkında 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun ilgili hükümlerine göre birliklerce Cumhuriyet savcılığına suç duyurusunda bulunulur.

(7) Seçme sınavına başvuranlardan birlik yönetim kurulu tarafından belirlenen sınav ücreti alınır.

Seçme sınavı

MADDE 8 – (1) Seçme sınavları sırasıyla aşağıdaki aşamalarda yapılır:

a) Genel kültür,

b) Yabancı dil sözlü,

c) Yabancı dil yazılı,

ç) Mülakat.

(2) Seçme sınavı komisyonları sınavı yapan birlik tarafından aşağıda belirtilen şekilde oluşturulur:

a) Genel kültür sınav komisyonu, birlik yönetim kurulunca görevlendirilen en az sekiz yıldır eylemli turist rehberi olan, lisans mezunu üç üyeden oluşur. Komisyon başkanı birlik yönetim kurulu tarafından belirlenir.

b) Her yabancı dil için ayrı sınav komisyonu oluşturulur.Yabancı dil sınav komisyonu, birlikçe görevlendirilen üç üyeden oluşur. Komisyon üyelerinin Yabancı Dil Bilgisi Seviye Tespit Sınavından (A) düzeyinde veya eşdeğer belgesinin olması gereklidir. Ancak, o dilin eğitimini veren öğretim üyeleri ile öğretim görevlilerinde yabancı dil yeterlilik belgesi aranmaz. İngilizce, Almanca, Fransızca, İtalyanca, İspanyolca, Arapça ve Rusça dışındaki dillerde komisyon oluşturulmasında güçlükle karşılaşıldığında, komisyon, daha az üyeden oluşturulabilir.

c) Mülakat sınavı komisyonu, genel kültür sınav komisyonu başkanının başkanlığında genel kültür sınav komisyonu üyeleri, Türkiye Seyahat Acenteleri Birliğinden bir temsilci ile bir psikologdan oluşur.

(3) Sınav komisyonlarının çalışmalarını izlemek ve denetlemek üzere, Bakanlık tarafından bir yetkili görevlendirilir.

(4) Seçme sınavları aşağıdaki usul ve esaslarla yapılır:

a) Genel kültür sınavı: Tarih, coğrafya, edebiyat, genel turizm bilgileri ile aktüel konular ağırlıklı olmak üzere çoktan seçmeli test şeklinde yapılır. Her sorunun kaç puan olduğu soru sayısı yüze bölünerek hesaplanır. Genel kültür sınavında yüz tam puan üzerinden en az yetmiş puan alan aday başarılı sayılır. Genel kültür sınavında başarılı olamayan adaylar elenir ve yabancı dil sınavları ile mülakat sınavına giremez.

b) Yabancı dil sınavı: Önce sözlü, sonra yazılı olarak yapılır. Sözlü sınavdan yüz üzerinden en az seksen puan almak gerekir. Sözlü sınavda başarılı olan adaylar yazılı sınava katılmaya hak kazanırlar. Yazılı sınavda başarılı olabilmek için yüz üzerinden en az seksen puan almak gerekir. Yazılı sınavda başarılı olamayanlar mülakat sınavına katılamaz. Geçerli yabancı dil yeterlilik belgesine sahip olanlar yabancı dil yazılı sınavından muaf tutulur.

c) Mülakat sınavı: Mülakat sınavında üyeler tarafından değerlendirme başarılı veya başarısız şeklinde yapılır ve kararlar oy çokluğu ile alınır. Oyların eşitliği halinde başkanın kullandığı oy yönünde çoğunluk sağlanmış sayılır. Karar mülakat formuna yazılır ve imzalanır.

(5) Sınav soruları ilgili komisyonlarca hazırlanır ve dördüncü fıkrada belirtilen şekilde değerlendirilir. Komisyonların çalışmalarına ilişkin diğer hususlar birlik tarafından belirlenir ve gerekli önlemler alınır.

(6) Yazılı sınava itiraz, sınav sonuçlarının ilanından itibaren en geç on gün içerisinde birliğe yazılı olarak yapılır. Yabancı dil yazılı sınav sonuçlarına itirazların incelenmesi, birlik tarafından oluşturulan yeni bir komisyon tarafından yapılır. Sonuçlar oluşturulan komisyonca en geç on gün içinde açıklanır ve ilgililere yazılı olarak bildirilir.

(7) Seçme sınavlarında başarılı olan aday sayısı, sertifika programı duyurusunda belirtilen katılımcı sayısından fazla ise, sertifika programına kabul edilmede yabancı dil sözlü ve yazılı ile genel kültür sınavlarından alınan toplam puana göre yapılan sıralama esas alınarak asıl ve yedek adaylar belirlenir. Süresi içinde kayıt yaptırmayan asıl adayların yerine sırasıyla yedek adaylar kabul edilir. Seçme sınavı sonuçları ilgili sertifika programı için geçerlidir. Sertifika programına duyuruda belirtilen asgari katılımcı sayısının altında kayıt yaptırıldığı takdirde, başarılı olanların hakları ilk açılacak sertifika programı için geçerlidir.

(8) Sertifika programına kayıt yaptıran adaylar o programın düzenlendiği il veya illerde sertifika programına devam etmek zorundadır. Ancak, aynı birlik tarafından aynı dönemde birden fazla ilde aynı nitelikte program açılması halinde; belgeye dayalı mazaretleri birlik tarafından uygun görülen katılımcıların nakil işlemleri talep ettikleri ildeki programda boş kontenjan bulunması halinde yapılabilir.

(9) Mülakat ve sözlü sınavlar görüntülü ve sesli olarak kayıt altına alınır ve beş yıl süreyle muhafaza edilir.

Sertifika programında okutulacak dersler ve konferanslar

MADDE 9 – (1) Sertifika programında okutulacak dersler.

a) Genel turizm bilgisi ve turizm mevzuatı,

b) Meslek etiği ve meslek dersi,

c) Türkiye’nin turizm coğrafyası,

ç) Genel Türk Tarihi ve Kültürü,

d) Türk Dili ve Edebiyatı,

e) Arkeoloji ve müzecilik,

f) Mitoloji ve ikonografi,

g) Sanat tarihi,

ğ) Dinler tarihi ve sosyoloji,

h) Genel sağlık bilgisi ve ilk yardım,

ı) İletişim becerileri,

i) Anadolu Medeniyetleri Tarihi,

j) Türk halk bilimi ve geleneksel Türk el sanatları,

k) Türkiye'nin flora ve faunası, doğa tarihi.

(2) Birinci fıkrada belirtilen derslere ilave olarak güncel veya gerekli görülen konularda ilgili birlik tarafından belirlenecek dersler de okutulabilir veya ders grupları dışında, müfredata takviye amacıyla turist rehberliği ile ilgili veya mesleğin icrasında yararlı olabilecek konularda, ülkesel sertifika programlarında en az beş, bölgesel sertifika programlarında ise en az iki konferans verilebilir. Derslerin kapsam ve içeriği, bölgesel sertifika programlarında ilgili bölgenin veya bölgelerin özellikleri de dikkate alınarak belirlenir.

Sertifika programının süresi

MADDE 10 – (1) Sertifika programının süresi ülkesel sertifika programlarında en az yediyüz ders saati, bölgesel sertifika programlarında ise bölge başına en az yüzelli ders saatidir. Dersler haftada en az beş gün ve günde kırkbeşer dakikalık en az dört en fazla altı ders saati olarak yürütülür. Konferanslar ise en az iki saat olmak üzere düzenlenir.

(2) Ancak, program ders saatinin aynı kalması şartıyla bu süreden önce de tamamlanabilir.

Devam zorunluluğu

MADDE 11 – (1) Katılımcıların derslere ve konferanslara devam etmeleri zorunludur. Derslere ve konferanslara devam edenler imza karşılığı kayıt altına alınır. Sertifika programına yüzde ondan fazla devamsızlığı olan katılımcıların program ile ilişiği kesilir. Ancak devamsızlık süresi, katılımcının derslere katılımına engel teşkil eden sağlık raporu veya mücbir sebeplere ilişkin belge ibraz etmesi halinde, yüzde onbeşe kadar uzatılabilir.

Eğiticiler ve sertifika programı yöneticisi

MADDE 12 – (1) Sertifika programında ders verecek eğiticiler, en az lisans mezunu olmak kaydıyla alanlarında uzman kişiler arasından, turist rehberliği meslek dersi eğiticisi ise en az sekiz yıldır eylemli turist rehberleri arasından görevlendirilir.

(2) Program için birlik tarafından bir program yöneticisi ve yeteri kadar eleman görevlendirilir. Program yöneticisinin görevleri şunlardır:

a) Program öncesinde: Programı ve bütçesini hazırlayıp eğiticiler ile derslerin ve konferansların yapılacağı yerleri belirlemek ve birlik başkanının onayına sunmak; seçme sınavına başvuru, sınav ve sınav sonuçlarına ilişkin idari işler ile kayıt işlemlerini yürütmek; ders ve konferanslar için gerekli eğitim araç ve gereçlerini sağlamak.

b) Program süresince: Katılımcı ve eğitici devam cetvellerini tutmak; gerekli hallerde ders ve konferans programı ile yapılacak yerleri değiştirmek veya yeni eğitici görevlendirilmesi ya da eğiticilerin değiştirilmesi için birlik başkanına öneride bulunmak; birlik başkanının belirlediği bütçe dahilinde program giderleriyle ilgili işlemler ile programın yürütülmesine ve katılımcılara ilişkin iş ve işlemleri yürütmek.

c) Program bitiminde: Bitirme ve bütünleme sınavlarının tarihleri, yerleri ve sınava girmeye hak kazananların dil gruplarına göre listesini hazırlayarak birlik başkanının onayına sunmak; birlik başkanınca onaylanan sınavların yer ve tarihini katılımcılara duyurmak; sınavlara ilişkin iş ve işlemleri yürütmek.

ç) Bitirme veya bütünleme sınavlarından sonra: Sınav sonuçlarını duyurmak; sınav sonuçlarına itiraz başvurularını almak; sınavlarda başarılı olanlara ait sicil fişlerini ve sınav tutanağını sınavların bitiş tarihinden itibaren en geç onbeş gün içinde birlik başkanına sunmak.

Sertifika programı ile ilgili disiplin hükümleri ve cezalar

MADDE 13 – (1) Sertifika programı süresince eğitimin düzenini bozan, aksatan ya da engelleyen katılımcılar cezalandırılır. İhtar cezası, düzenlenen tutanak üzerine sertifika programı yöneticisi tarafından verilir. Sertifika programı süresince toplam üç defa ihtar cezası alan katılımcının programla ilişiği kesilir.

a) İhtar cezası verilmesini gerektiren haller:

1) Genel ahlak kurallarına ve eğitim programının düzenine uymamak veya düzeni bozmak,

2) Sertifika programında kullanılan eşyalara zarar vermek,

3) İçkili olarak eğitime katılmak.

b) Katılımcıların program ile ilişiklerinin kesilmesini gerektiren haller:

1) Üç defa ihtar cezası almak,

2) Yasal belgesi olmadan seyahat acentalığı veya turist rehberliği faaliyetinde bulunmak,

3) Kişilere veya gruplara karşı dil, din, ırk, renk, cinsiyet, siyasi düşünce, felsefi inanç, mezhep, etnik ve sosyal veya ekonomik duruma dayalı ayrımcılık yapmak,

4) Katılımcılara ve görevlilere fiili saldırıda bulunmak,

5) Sertifika programına başkalarına zarar verebilecek araç ve gereçlerle katılmak,

6) Dersler veya konferanslarda başkasının yerine girmek, yerine başkasını sokmak, imza atmak veya attırmak,

7) Sertifika programında mevzuat uyarınca yasaklanmış madde bulundurmak, kullanmak veya ticaretini yapmak.

Uygulama gezileri

MADDE 14 – (1) Katılımcıların, sertifika programı kapsamında belirlenen tarihi ve turistik alanları tanımak ve bilgi sahibi olmak amacıyla yurtiçi uygulama gezilerine katılmaları zorunludur. Uygulama gezileri, ülkesel veya bölgesel sertifika programları için ayrı ayrı düzenlenir.

(2) Ülkesel yurtiçi uygulama gezi süresi en az kırk beş takvim günü, bölgesel yurtiçi uygulama gezi süresi en az sekiz takvim günüdür.

(3) Uygulama gezilerinin tarihleri, güzergah ve programı önceden belirlenir. Gezide görevlendirilecek görevliler, birlik tarafından belirlenir. Uygulama gezileri, gezinin başlayacağı tarihten en az bir ay önce birliğin resmi internet sitesinde duyurulur. Duyuruda gezi programına ilişkin hususlar belirtilir.

(4) Uygulama gezilerinde, geziye çıkacak araç sayısı kadar rehber, program yöneticisi tarafından rehberlik mesleğini en az sekiz yıldır fiilen icra eden lisans veya lisansüstü eğitime sahip eylemli ülkesel rehberler arasından belirlenerek, birlik başkanının onayına sunulur.

(5) Uygulama gezisine katılanlara, birlik tarafından düzenlenen fotoğraflı katılımcı kimlik kartı verilir, bu kartın uygulama gezisi boyunca görünür şekilde taşınması zorunludur.

(6) Uygulama gezisinde birlik tarafından bir veya birden fazla gezi yöneticisi görevlendirilir. Gezi yöneticisi uygulama gezisinin kurallara uygun yürütülmesini sağlamakla sorumludur.

(7) Birlikler, uygulama gezilerinin tarihlerinin belirlenmesinde ve ilgili diğer hususlarda üniversitelerin turist rehberliği bölümlerinin görüşlerini dikkate alır, koordinasyon ve işbirliği içerisinde hareket eder. Üniversitelerin turist rehberliği bölümü öğrencileri için öngörülen kredi sayısının en az yüzde yetmişbeşini, yüksek lisans programları öğrencilerinin ise ders aşamasını tamamlamış olmaları koşuluyla mezun olmadan da birlik tarafından yapılacak uygulama gezilerine katılabilirler.

(8) Uygulama gezisinin tamamına katılmak zorunludur. Mücbir sebeplere bağlı ve belgeye dayalı mazeretlerinden dolayı gezilere katılamayan katılımcıların, mazeretlerinin birlik tarafından uygun görülmesi halinde ilk açılacak olan sertifika programının uygulama gezisine katılmak ve gezi sonunda yapılacak bitirme ve bütünleme sınavlarına katılma hakları bir defaya mahsus olmak üzere saklıdır.

(9) Uygulama gezisine ilişkin giderler, katılımcılardan alınacak katılım paylarından karşılanır.

Sertifika programı ve uygulama gezisinin denetimi

MADDE 15 – (1) Birliklerce düzenlenen sertifika programları ve uygulama gezileri, Bakanlığın gözetim ve denetiminde yapılır. Denetimi yapan personel denetim esnasında tespit etmiş olduğu eksiklik ve aksaklıkların giderilmesine yönelik tedbirleri belirleyerek bunları sertifika programı yöneticisine bildirir. Sorunlar giderilemediği takdirde denetim sonucunda hazırlayacağı raporda bu hususlara yer verir. Raporu en geç bir hafta içinde Genel Müdürlüğe ibraz eder. Genel Müdürlükçe sertifika programı ve uygulama gezisi denetiminde görülen eksiklikler giderilmek üzere birliğe bildirilir. Buna rağmen eksiklikler giderilmediği takdirde birliğe yazılı olarak uyarıda bulunulur.

Bitirme ve bütünleme sınav komisyonlarının çalışma usul ve esasları

MADDE 16 – (1) Sertifika programlarının veya uygulama gezilerinin bitirme ve bütünleme sınav komisyonları, birlik tarafından 8 inci maddenin ikinci fıkrası gereğince oluşturulur.

a) Teorik dersler sınavı: Sınav, 9 uncu maddede belirtilen her bir ders ve konferans için ayrı ayrı hazırlanan soru bölümlerinden oluşan çoktan seçmeli test şeklinde yapılır. Sınav soruları, her ders için on ve her konferans için beş soru olmak üzere, teorik dersleri ve konferansları veren eğiticiler tarafından sorulacak soru sayısının üç katı hazırlanacak sorular içerisinden sınav komisyonu tarafından seçilir. Başarılı olmak için sınavın her bir bölümünden yüz tam puan üzerinden en az yetmiş puan almak gerekir.

b) Yabancı dil sınavları: Önce sözlü, sonra yazılı olarak yapılır. Sözlü ve yazılı sınavlar ilgisine göre, sertifika programında yer alan teorik dersler veya uygulama gezisinde görülen alanlarla ilgili konulardan seçilir. Sınavlarda katılımcılara birden fazla konu verilerek seçme hakkı tanınabilir. Yazılı ve sözlü sınav notları ayrı ayrı yüz üzerinden hesaplanır. Başarılı olmak için yazılı ve sözlü sınav notlarının aritmetik ortalaması alınarak en az seksen puan olması gerekir.

(2) Bitirme sınavlarında başarılı olamayanlar, birlik tarafından belirlenecek tarih ve yerde başarısız oldukları derslerden sınav sonuçlarının açıklandığı tarihten itibaren bir aydan önce olmamak kaydıyla en geç üç ay içinde bir defaya mahsus olmak üzere bütünleme sınavına alınırlar. Bütünleme sınavları bitirme sınavları için belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde yürütülür.

(3) Bitirme veya bütünleme sınavlarında başarılı olanlara başarı belgesi verilir.

Bölge ekletme ve bölgesel rehberlikten ülkesel rehberliğe geçme

MADDE 17 – (1) Bölgesel turist rehberleri, gerekli koşulları yerine getirererek ruhsatnamelerine yeni bölge veya bölgeler ekletebilir. Bu şekilde tüm bölgeleri tamamlayanlar, ülkesel turist rehberi olmaya hak kazanırlar.

(2) En az sekiz yıl kesintisiz eylemli bölgesel turist rehberliği yapanlar, ülkesel turist rehberliği uygulama gezilerini tamamlamaları ve bitirme veya bütünleme sınavlarında başarılı olmaları halinde ülkesel rehber olmaya hak kazanırlar.

Dil ekletme sınavı

MADDE 18 – (1) Ruhsatnamelerine yeni bir dil ekletmek isteyen turist rehberleri, yabancı dil yeterlilik belgesini ibraz etmeleri veya ilgililerin talebi üzerine birlik tarafından müstakilen yapılacak olan dil ekletme sınavında başarılı olmaları halinde durumları Bakanlıkça ruhsatnamelerine kaydedilir ve ilgili odaya bildirilir ve ilgilinin çalışma kartına işlenir.

(2) Yabancı dil yeterliliğinin belirlenmesine ilişkin müstakil dil ekletme sınavı, ilgililerin talebi üzerine turizm sektörünün ihtiyaçları dikkate alınarak belirlenecek tarihlerde birlik tarafından yapılır. Dil ekletme sınavıyla ilgili iş ve işlemler, 8 inci maddedeki yabancı dil sözlü ve yazılı sınavlarına ilişkin hükümleri kapsamında yürütülür.

Eylemsiz turist rehberleri

MADDE 19 – (1) Çalışma kartı almayan veya çalışma kartı olup eylemsiz turist rehberi olarak kalmak üzere yazılı beyanda bulunan turist rehberleri eylemsiz turist rehberi olarak siciline işlenir ve çalışma kartı iptal edilir.

(2) Eylemsiz turist rehberleri, meslek kuruluşları organlarının seçimlerinde oy kullanamaz ve bu organlarda görev alamazlar.

(3) Aralıksız sekiz yıl eylemsiz turist rehberi olarak kalan turist rehberlerinin ruhsatnamesi Bakanlıkça iptal edilir. Bu kişilerin eylemli turist rehberi olabilmeleri için, 9 uncu maddede belirtilen derslerden 16 ncı maddede belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde Bakanlık tarafından yapılacak sınavlara katılarak başarılı olmaları gerekir. Sınavlara katılarak başarılı olan turist rehberlerine, mesleğe kabul koşullarını taşımaları ve 21 inci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi hariç olmak üzere belirtilen belgeler ile birlikte en geç bir yıl içinde müracaat etmeleri halinde Bakanlıkça ruhsatname düzenlenir.

Mesleğe kabul için aranılacak özellikler

MADDE 20 – (1) Turist rehberi unvanı mesleğe kabulle kazanılır ve mesleğe kabul için Kanunun 3 üncü maddesinin birinci fıkrasındaki koşullar aranır.

Mesleğe kabul ve ruhsatname için istenen belgeler

MADDE 21 – (1) Sertifika programında başarılı olanlar, mesleğe kabul başvurularını ekinde aşağıdaki belgelerin bulunduğu ve içeriğinde T.C. kimlik numarasının da yer aldığı dilekçe ile doğrudan veya posta yoluyla Bakanlığa yaparlar:

a) Mesleğini devamlı surette yapmaya engel bir durumu olmadığına dair beyan,

b) Diplomanın veya öğrenimini yabancı ülkelerde yapmış ise yetkili kurumlardan alınacak denklik belgesinin onaylı örneği,

c) Uygulama gezisi belgesi veya onaylı örneği,

ç) Dört adet vesikalık fotoğraf,

d) Ruhsatname için yapılan ödemenin dekontu,

e) 5901 sayılı Kanun uyarınca düzenlenmiş mavi kartların aslı veya onaylı örneği ile yurtiçi ve/veya yurtdışı yerleşim yeri belgesi.

(2) Bakanlık, otuz gün içinde gerekli incelemeleri yapar, başvuruyu kabul ettiği takdirde ruhsatnameyi düzenler, başvuruyu reddettiği hâllerde red kararını gerekçesi ile birlikte başvuru sahibine bildirir ve yapılan ödemeyi ilgiliye iade eder.

Turist rehberliği bölümü mezunları

MADDE 22 – (1) Üniversitelerin turist rehberliği bölümlerinin önlisans, lisans veya yüksek lisans programlarından mezun olan ve yabancı dil yeterliliğine sahip bulunanların, uygulama gezisi başarı belgesi veya onaylı örneği ve T.C. kimlik numarasının yer aldığı dilekçe ile;

a) Adli sicil kaydına ilişkin beyan,

b) Mesleğini devamlı surette yapmaya engel bir durumu olmadığına dair beyan,

c) Diplomanın onaylı örneği,

ç) İki adet vesikalık fotoğraf,

d) Ruhsatname için yapılan ödemenin dekontu

ile birlikte doğrudan veya posta yoluyla Bakanlığa müracaat etmeleri halinde ilgililere ruhsatname düzenlenir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Mesleğin İcrası
Turist rehberliği hizmetleri

MADDE 23 – (1) Turist rehberliği hizmetleri sadece eylemli turist rehberleri tarafından Kanun ve bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak sunulur.

(2) Başka sıfat veya unvanlarla icra edilen ancak, Kanun ve bu Yönetmelik uyarınca turist rehberliği niteliği taşıyan her türlü hizmetin yürütülmesinde, mesleği icra etme koşullarını taşıyan kişilerin çalıştırılması zorunludur.

Ruhsatname

MADDE 24 – (1) Bakanlık tarafından ülkesel ve bölgesel rehberlere verilmek üzere, mesleğe kabul şartlarını taşıyan adaylara ruhsatname düzenlenir. Ruhsatname, turist rehberinin adı, soyadı, T.C. kimlik numarası, doğum yeri, doğum tarihi, ülkesel veya bölgesel rehberliği, yabancı dil/dilleri, öğrenim durumunu, ruhsatnamenin düzenlenme tarihini içerecek şekilde fotoğraflı olarak düzenlenir, soğuk damga ile damgalanır ve ilgiliye verilir.

Ruhsatname alma zorunluluğu

MADDE 25 – (1) Ruhsatname sahibi olanlar turist rehberi sıfatını kazanırlar ve çalışma kartı alabilirler.

(2) Ruhsatname sahibi olmadan turist rehberliği yapılamaz. Yapanlar hakkında Kanun ile 14/9/1972 tarihli ve 1618 sayılı Seyahat Acentaları ve Seyahat Acentaları Birliği Kanunu ve diğer ilgili mevzuat uyarınca gerekli işlemler yapılır.

Çalışma kartı alma zorunluluğu

MADDE 26 – (1) Çalışma kartı, Bakanlık tarafından ruhsatname verilmiş turist rehberlerine, müracaatları halinde kayıtlı oldukları oda tarafından bir yıl süreyle geçerli olmak üzere verilen izin belgesidir. Çalışma kartı alan turist rehberleri eylemli turist rehberi olup, mesleği fiilen icra edebilir.

(2) Odaya üyelik koşullarını kaybetmiş veya odaya karşı yükümlülüklerini yerine getirmemiş olan turist rehberlerine çalışma kartı verilmez.

(3) Çalışma kartı, birlik yönetim kurulları tarafından, kimlik bilgilerini içeren, üzerinde hologram, fotoğraf ve kayıt numarası bulunacak şekilde hazırlanır, onaylanır ve aralık ayı sonuna kadar odalara teslim edilir. Odalar bir sonraki yıl için geçerli olacak çalışma kartlarını, ocak ayı içerisinde eylemli turist rehberlerine teslim eder. Çalışma kartı almak isteyen turist rehberleri kasım ayı içinde odalara müracaat etmek zorundadırlar. Ancak ilk başvurularda veya eylemsiz turist rehberliğinden eylemli turist rehberliğine geçiş başvurularında çalışma kartı yukarıdaki süreler aranmaksızın düzenlenir. Çalışma kartı, ait olduğu yılı takip eden yılın ocak ayı sonuna kadar geçerlidir.

Mesleğin icrasına ilişkin esaslar

MADDE 27 – (1) Meslek sadece eylemli turist rehberleri tarafından icra edilir. Eylemli turist rehberi olabilmek için bir yıl süreyle geçerli olan çalışma kartının alınması zorunludur.

(2) Eylemli turist rehberleri üyesi olduğu odanın talebi halinde, mesleği serbest meslek şeklinde veya 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununa tabi olarak icra ettiğine ilişkin bilgileri verir.

(3) Meslek; Kanun, bu Yönetmelik ve ilgili diğer mevzuata uygun olarak icra edilir. Turist rehberleri mesleki onur ve itibarla bağdaşmayan herhangi bir faaliyet veya eylemde bulunamazlar. Mesleğin icrasında ülkemizin kültür, turizm, tarih, çevre, doğa, sosyal ve benzeri değerlerinin ve varlıklarının, Bakanlığın kültür ve turizm politikaları doğrultusunda tanıtılması esastır.

(4) Kanunun 7 nci maddesi uyarınca; kamu kurum ve kuruluşlarının resmî faaliyetlerinde turist rehberliği hizmeti verecek ruhsatname sahibi bir kamu görevlisinin görevlendirilmiş olması hâlinde ayrıca turist rehberi bulundurulması zorunlu değildir.

Türkçe rehberlik

MADDE 28 – (1) Turist rehberlerinin çalışma kartında belirtilen yabancı dil/dillerde rehberlik yapmaları zorunludur. Ancak turist rehberleri, tura katılanların Türkçe bilmeleri ve talep etmeleri halinde mesleklerini Türkçe olarak icra edebilirler.

Meslek etik ilkeleri

MADDE 29 – (1) Turist rehberleri, mesleğin icrasında;

a) Kültür, tarih ve turizm bilincine sahip olmak,

b) Yasal kurallara ve hizmet standartlarına uygun davranmak,

c) Dürüst, tarafsız, insan ve toplum değerlerine saygılı ve nezaketli olmak,

ç) Güvenilir ve sorumluluk sahibi olmak,

d) Görev ve yetkilerini haksız çıkar sağlamak amacıyla kullanmamak,

e) Tarihi, kültürel, doğal varlıkları ve çevreyi korumak,

f) Görev ve yetkisi dışında veya gerçek dışı beyanda bulunmamak, kişilere ve gruplara karşı her türlü ayrımcılıktan kaçınmak,

g) Mesleğin güven ve saygınlığını zedeleyici tutum ve davranışlardan özenle sakınmak,

zorundadır.

Seyahat acentalığı faaliyetinde bulunma yasağı

MADDE 30 – (1) Turist rehberleri; tur, paket tur, ulaşım veya konaklama gibi seyahat acentalığı faaliyeti kapsamına giren hizmetleri vermemek, bu kapsamda aracılık yapmamak, teklif etmemek, tanıtım veya pazarlamasını yapmamak koşuluyla yalnızca turist rehberliği hizmeti sunabilir. Buna aykırı davranan turist rehberleri hakkında ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde işlem yapılır.

Odaya üye olma zorunluluğu

MADDE 31 – (1) Turist rehberlerinin, yerleşim yerinin bulunduğu ilde kurulmuş odalardan birine, yerleşim yeri olan ilde oda kurulmamışsa en yakın ilde kurulmuş odalardan birine üye olmaları zorunludur. Hangi odaların hangi illerdeki turist rehberlerini üye olarak kaydedebilecekleri Bakanlıkça belirlenerek, meslek kuruluşlarına bildirilir ve Bakanlık resmi internet sitesinden duyurulur. Ancak daha sonra oda olmayan ilde oda kurulduğu veya yerleşim yerleri değiştiği takdirde turist rehberleri yerleşim yerlerinin bulunduğu odaya nakil olmak zorundadırlar.

(2) Turist rehberleri birden fazla odaya üye olamazlar.

(3) Kanun ve bu Yönetmelik hükümleri gereğince ruhsatname almaya hak kazananların, ruhsatnameyi aldıkları tarihten itibaren en geç altı ay içinde odalara müracaat etmeleri gerekmektedir.

Oda üyeliğine kabul

MADDE 32 – (1) Turist rehberlerinin oda üyeliğine kabulü için mesleğe kabul edilerek ruhsatname almış ve mesleğe kabul koşullarını kaybetmemiş olmaları gerekir. Oda üyeliğine kabul için başvuruda bulunan turist rehberleri, ekinde aşağıdaki belgelerin bulunduğu ve T.C. kimlik numarasının yer aldığı dilekçe ile doğrudan veya posta yoluyla ilgili odaya müracaat eder:

a) Ruhsatnamenin aslı veya onaylı örneği,

b) Adli sicil kaydına ilişkin beyan,

c) Diplomanın, geçici mezuniyet belgesinin veya öğrenimini yabancı ülkelerde yapmış olanlar için alınacak denklik belgesi ile sertifika programından mezun olanlar için sertifikanın aslı veya onaylı örneği,

ç) 5901 sayılı Kanun uyarınca düzenlenmiş mavi kartın aslı veya onaylı örneği ile yurtiçi ve/veya yurtdışı yerleşim yeri belgesi,

d) Altı adet renkli vesikalık fotoğraf,

e) Başka odadan nakil yaptırmak isteyenler için oda üyesi olunduğuna dair ilgili odadan alınmış belge,

f) Oda üyeliği aidatını yatırdığına ilişkin dekont.

(2) Başvuru için aranan belgelerin asıllarının veya onaylı örneklerinin, başvuru tarihinden itibaren bir ay içerisinde ibraz edilmesi kaydıyla elektronik yolla başvuru kabul edilebilir. Bu durumda istenilen belgelerin tamamlanması halinde, başvuru elektronik başvurunun yapıldığı tarihte yapılmış kabul edilir.

(3) Başvuruyu teslim alan görevli, belgelerin asılları ibraz edilmek kaydıyla örneklerinin aslına uygunluğunu altına isim ve unvanını yazarak ücretsiz tasdik eder.

(4) Bizzat yapılan başvurular sırasında, anında giderilebilecek eksiklikler yazışmaya gerek kalmadan tamamlatılır. Posta yoluyla gönderilen belgelerde tespit edilen eksiklikler ile bizzat yapılan başvurularda sonradan tespit edilen eksiklikler, otuz gün içinde tamamlattırılır. Eksikliklerin verilen süre içinde tamamlanmaması halinde başvuru reddedilir, ilgiliye yazılı olarak bildirilir.

(5) Başvuru için gerekli belgelerin tamamlanması kaydıyla; altmış gün içinde gerekli incelemeler yapılarak başvuru oda yönetim kurulu tarafından karara bağlanır. Başvurusu kabul edilenler sicile kaydedilir. Başvurusu reddedilenlere red kararı gerekçesi ile birlikte yazılı olarak bildirilir.

(6) Oda üyeliğine kabul edilen turist rehberinin ad, soyad, sicil numarası, ülkesel veya bölgesel turist rehberliği, bölgesel turist rehberi ise çalışabileceği bölgeler, yabancı dilleri eylemli veya eylemsiz olduğu gösterilerek ilgili birliğin resmî internet sitesinde yayımlanır.

(7) Yerleşim yeri değişen turist rehberi, eski yerleşim yerine göre üyesi bulunduğu odaya yerleşim yerinin değiştiği tarihten itibaren üç ay içinde bir dilekçe ekinde gerekli belgeler ile birlikte başvurmak zorundadır. Oda, turist rehberinin oda sicil dosyasını, nakil başvurusu ve eklerinin onaylı birer örneğini de ekleyerek, başvurudan itibaren iki hafta içinde nakil yaptırılmak istenen odaya gönderir.

(8) Sürekli olarak yurt dışında yaşayan ancak yurt içinde yerleşim yeri bulunmayan turist rehberleri, bu durumlarını belgelemeleri halinde kurulmuş bulunan odalardan birine üye olabilirler.

Reklam ve tanıtım

MADDE 33 – (1) Turist rehberleri aşağıda belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde reklam ve tanıtım yapabilir:

a) Reklam ve tanıtım mesleğe ilişkin nitelik ve özelliklerini göstermekle sınırlıdır.

b) Eylemsiz turist rehberleri reklam ve tanıtım faaliyetinde bulunamaz.

c) Turist rehberliği hizmetinin tur, paket tur, ulaşım veya konaklama gibi seyahat acentalığı faaliyeti niteliğine girecek şekilde reklam veya tanıtımı yapılamaz.

ç) Reklam ve tanıtım; görsel, yazılı veya elektronik yolla ilan vermek, kendine ait web sayfası kurmak, başkalarına ait web sayfalarında ilan vermek veya tura katılanlara broşür dağıtmak suretiyle yapılabilir.

d) Reklam ve tanıtım Türkçe veya yabancı dillerde yapılabilir.

e) Turist rehberleri her türlü reklam ve tanıtım faaliyetlerini, Bakanlığın kültür ve turizm politikalarına, meslek etik ilkelerine, genel ahlak kurallarına uygun olarak ve gerçeğe aykırı olmayacak şekilde yapmak ve ilanda iletişim bilgilerini sade ve anlaşılır bir dille yazmak zorundadır. Reklam ve tanıtım faaliyetlerinde haksız rekabet yaratmak, başka bir turist rehberinin faaliyetlerinin reklamını yapmak veya kötülemek yasaktır.

(2) Turist rehberlerinin, meslekleriyle ilgili kitap, derleme, makale, köşe yazısı, haber gibi yayınlarda turist rehberi unvanını kullanması reklam ve tanıtım faaliyeti değildir.

Turist rehberi ücretleri

MADDE 34 – (1) Taban ücret tarifesi, birlikler ile TÜRSAB’ın görüşleri alınarak Bakanlık tarafından net ücret üzerinden belirlenir ve her yıl 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 298 inci maddesi hükümleri uyarınca tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranından az olmamak kaydıyla artırılarak en geç aralık ayında, izleyen takvim yılının başından itibaren yürürlüğe girmek üzere Bakanlık tarafından ilan edilir. Taban ücretler, büyükşehir olan veya olmayan iller için ayrı ayrı olmak üzere, transfer, günlük, gece turu ve paket tur olarak, büyükşehir olmayan illerin günlük taban ücreti üzerinden belirlenir.

(2) Ancak, yurtdışını kapsayan paket turlarda turist rehberi görevlendirilmesi halinde, günlük tur için belirlenen en yüksek taban ücreti baz alınarak yurtdışı ücreti tespit edilir.

(3) Taban ücret tarifesi, Bakanlık resmi internet sitesinde duyurulur.

Taban ücrete uyma zorunluluğu

MADDE 35 – (1) Turist rehberleri, taban ücret tarifesinde belirlenen ücretin altında turist rehberliği hizmeti sunamazlar. Taban ücret altında çalışılabilecek sosyal ve kamusal nitelikli turist rehberliği hizmetleri şunlardır:

a) Kamu kurum ve kuruluşlarının özel görevleri nedeniyle yapılan gezilerdeki turist rehberliği hizmetleri.

b) Kamu kurum ve kuruluşları, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları, dernek ve vakıflar ile resmi ve özel öğretim kurumları tarafından engelliler için bedelsiz ve tam sponsor desteği olmadan düzenlenen ve gelir getirmeyen gezilerdeki turist rehberliği hizmetleri.

c) Kamu kurum ve kuruluşları tarafından eğitim, kültür ve sosyal amaçlı düzenlenen gezilerdeki turist rehberliği hizmetleri.

Sözleşme yapma zorunluluğu

MADDE 36 – (1) Turist rehberlerinin tur için belirlenen ücreti ihtiva eden yazılı turist rehberliği sözleşmesi yapmaları zorunludur. Haklı nedenlerin bulunduğu hâllerde ve geçerli mazeretleri sona erdiği tarihten itibaren en geç yedi gün içinde yazılı olarak düzenlenmek kaydıyla e-posta, faks, telefon mesajı ve benzeri yollarla sözleşme yapılabilir.

(2) Sözleşmede, sözleşmenin taraflarına ilişkin bilgilerin, sözleşmenin konusunun, tarafların hak ve yükümlülüklerinin, ücret, süre, turist rehberinin ruhsatname ve çalışma kartı numaralarının, tur programı ile tarih ve imzaların bulunması zorunludur. Yapılan sözleşme iki nüsha olarak düzenlenir ve birer nüshası taraflara verilir. Sözleşme örnekleri birlikler tarafından hazırlanır ve resmi internet sitesinde ilan edilir.

(3) Tur için yazılı sözleşme yapmayan veya taban ücretin altında ücret ile çalışan turist rehberleri, Kanunun 6 ncı maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca idari para cezasıyla cezalandırılır.

Rehberlikte uzmanlaşma eğitimi

MADDE 37 – (1) Alternatif turizm çeşitliliği dikkate alınarak, bölgelerine göre uzman turist rehberi yetiştirilmesi ile turist rehberlerinin çeşitli konularda eğitilmesi amacıyla, birlikler veya birliğin uygun görüşü ile odalar tarafından ücretli veya ücretsiz uzmanlık eğitimi programları düzenlenebilir. Birlikler ve odalar bu konuda eğitim vermeye yetkili kamu kurum ve kuruluşları, yükseköğretim kurumları, diğer meslek kuruluşları ve özel kuruluşlarla işbirliği yapabilirler veya bunları yetkilendirebilirler.

(2) Eğitim programına katılan ve eğitim sonucunda yapılan sınavlarda başarılı olan turist rehberlerine programı düzenleyen birlik tarafından bir uzmanlık sertifikası verilir, sicile işlenir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Mesleğin Korunması, Denetleme ve Disiplin İşlemleri
Mesleğin korunması

MADDE 38 – (1) Turist rehberliği hizmetleri sadece turist rehberleri tarafından sunulur.

(2) Kanun kapsamı dışında hangi ad altında olursa olsun turist rehberliği niteliğinde bir faaliyet yürütülmesine hak kazandıracak eğitim programları düzenlenemez veya belge verilemez. Bu hükme aykırı hareket edenler hakkında Kanunun 7 nci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca idari para cezası uygulanır. Bu fiillerin işlenmesi durumu mesleğe engel hâl oluşturur.

(3) Ruhsatname sahibi olmadan turist rehberliği hizmeti sunanlar bu fiilin tekrarı hâlinde mesleğe kabul edilmez.

(4) İkinci fıkrada yasaklanan fiilleri işleyenler ile ruhsatname sahibi olmadan veya meslekten geçici olarak men edilmiş veya çıkarılmış olmasına rağmen turist rehberliği hizmeti sunanlar, birlik tarafından veya ilgili mülki idare amirlerince faaliyetten men edilir ve durum en geç üç gün içinde Cumhuriyet savcılığına bildirilir.

(5) Eylemsiz turist rehberlerinden turist rehberliği hizmeti sunanlar hakkında, Kanunun 7 nci maddesinin beşinci fıkrası uyarınca idari para cezası uygulanır.

Turist rehberliği hizmetlerinin denetimi

MADDE 39 – (1) Turist rehberliği hizmetleri ile ilgili olarak Kanunda öngörülen her türlü denetim, Bakanlık ve/veya meslek kuruluşları tarafından yapılır. Denetimlerde iş birliği yapılması amacıyla ihtiyaç duyulması veya TÜRSAB’ın talep etmesi hâllerinde TÜRSAB’dan temsilci alınabilir. Meslek kuruluşları TÜRSAB’ın bu konudaki taleplerini öncelikle dikkate alır. Bakanlık ve meslek kuruluşları gerek gördüğünde, Kanunun 7 nci maddesinin yedinci fıkrası uyarınca, kolluk güçlerinden yardım alır.

(2) Bakanlık, gerekli gördüğü hallerde görevlendireceği yetkililer eliyle doğrudan denetim yapabilir. Denetimlerde düzenlenen tutanaklar, işlem yapılmak üzere ilgili birliğe gönderilir.

(3) Meslek kuruluşlarınca yapılacak denetimler, yönetim kurulları tarafından konusunda uzman kişiler arasından görevlendirilen denetim elemanları tarafından yapılır. Denetimlerde tespit edilen konular düzenlenecek tutanakla belirlenir ve denetim elemanları tarafından imzalanır.

(4) Denetime katılacak TÜRSAB yetkilileri de TÜRSAB yönetim kurulu tarafından konusunda uzman kişiler arasından görevlendirilir.

(5) Denetim elemanlarına denetim kapsamında her türlü bilgi ve belgenin ibraz edilmesi zorunludur.

(6) Denetim faaliyetleri seyahat acentalığı faaliyetini, rehberlik hizmetini veya hizmeti alanları rahatsız edecek şekilde yapılamaz.

(7) Denetim sırasında geçerli çalışma kartı, sözleşme örneği, tur programı, çalışma kartında belirtilen dil veya dillerde hizmet verilip verilmediği, turist rehberliği hizmetinin mevzuata ve meslek etik ilkelerine uygun sunulup sunulmadığı incelenir ve tutanağa bağlanır.

(8) Denetime ilişkin diğer hususlar birlik yönetim kurulu tarafından Bakanlık ve TÜRSAB’ın görüş ve önerileri alınarak çıkartılacak uygulama esasları çerçevesinde yürütülür.

(9) Denetimlerde, birlik tarafından hazırlanıp Bakanlıkça onaylanacak denetim tutanakları kullanılır.

Disiplin kurulu

MADDE 40 – (1) Birlik disiplin kurulu, turist rehberlerinin disiplin işlemlerini Kanun, bu Yönetmelik ve ilgili diğer mevzuatta öngörülen usul ve esaslar çerçevesinde yürütür. Disiplin cezası verme yetkisi, disiplin kuruluna aittir. Disiplin kurulu ancak kendisine bağlı olan oda üyesi turist rehberleri hakkında karar alır. Birlik disiplin kurulu, aday olan veya genel kurul üyelerince aday gösterilen genel kurul üyeleri arasından üç asıl ve iki yedek, genel kurul üyelerince aday gösterilen avukat veya hukuk fakültesi öğretim üyeleri arasından iki asıl ve bir yedek olmak üzere birlik genel kurulunca üç yıl için seçilen beş asıl ve üç yedek üyeden oluşur. Asıl üyelerin üyelik sıfatını yitirdiği hâllerde yedek üyeler seçilme usulüne göre seçilme sıraları esas alınarak asıl üye sıfatını kazanır. Disiplin kurulu üyeleri kendi aralarından bir başkan ve başkan yardımcısı seçer.

(2) Birlik disiplin kurulu üç ayda bir belirlediği tarihlerde toplanır. Başkanın bulunmadığı hallerde başkan yardımcısı disiplin kuruluna başkanlık eder. Disiplin kurulu, başkanının yazılı, faks veya elektronik posta yoluyla çağrısı üzerine olağanüstü de toplanabilir.

(3) Birlik disiplin kurulu gündemli veya gündemsiz toplanabilir. Gündemli toplantılarda, toplantı çağrısı gündem belirtilerek yapılır. Birlik disiplin kurulu toplantıya katılan üyelerin talep etmesi halinde, gündemde bulunmayan konuları da görüşüp karara bağlayabilir. Toplantıda görüşülen veya karara bağlanan hususlar, karar alınan hallerde kararın oybirliğiyle veya oyçokluğuyla alındığı karara katılmayan üyeler de belirtilerek tutanağa geçirilir ve toplantıya katılan üyeler tarafından imzalanır.

(4) Birlik disiplin kurulu, üye tam sayısının salt çoğunluğuyla karar alır.

(5) Birlik disiplin kurulu toplantıları, birlik merkezinin bulunduğu il dışında yürütülen soruşturmalar sırasında yapılan toplantılar hariç olmak üzere birlik merkezinde yapılır.

(6) Disiplin kurulunun sekreterya hizmetleri birlik tarafından yürütülür.

Disiplin soruşturmasına ilişkin usul ve esaslar

MADDE 41 – (1) Uyarma ve kınama cezasını gerektiren hâllerde üye olunan odanın yönetim kurulu; meslekten geçici men ve meslekten çıkarma cezasını gerektiren hâller ile oda ve birlik organlarının üyelerinin fiillerinde ise ilgili birlik yönetim kurulu tarafından resen veya oda yönetim kurulunun başvurusu üzerine ilgili birlik disiplin kurulu tarafından disiplin soruşturması başlatılır. Fiilin ilgili birliğe bildirilmesinden itibaren bir yıl içinde disiplin soruşturması sonuçlandırılır.

(2) Turist rehberleri hakkında yapılacak disiplin soruşturmasında aşağıda belirtilen usul ve esaslar uygulanır:

a) Rehberlik faaliyetini icra ederken uyarma ve kınama cezasını gerektiren hallerde bulunduğu tespit edilen turist rehberine, varsa delilleriyle birlikte otuz gün süre verilerek yazılı savunmada bulunması gerektiği, aksi takdirde savunma hakkından vazgeçmiş olacağı, bağlı bulunduğu birlik tarafından bildirilir. Savunma süresinin bittiğinin veya savunmanın verildiğinin tespitini takiben birlik, denetleme raporunu, varsa diğer delilleri, ifade tutanaklarını, verilmişse savunmayı en geç üç ay içinde inceler ve karara bağlar.

b) Meslekten men ve çıkarma cezasını gerektiren bir fiil veya halin tespit edilmesi halinde, Disiplin kurulu, ilk toplantısında durumu inceleyerek soruşturma gerekip gerekmediği konusunda karar alır. Soruşturma açılmasının reddine karar verilmesi halinde alınan karar müracaat makamı, kişi ve kuruluşlara bildirilir. Soruşturma açılmasına karar verildiği hallerde, Disiplin kurulu bir soruşturmacı belirler.

(3) Savunma talep yazısı ekinde, soruşturma konusu ile ilgili ve gizlilik kaydı taşımayan belge örnekleri de verilir.

(4) Soruşturmacı, kendisine görevin tebliğ edildiği tarihten itibaren ilk disiplin kurulu toplantısına kadar ilgililerden yazılı savunma yapmasını, aksi takdirde, savunma hakkından vazgeçmiş sayılacağını bildirir. Soruşturmacı, hakkında soruşturma yaptığı kişiyi ve konuyla ilgili diğer kişileri sözlü olarak da dinleyebilir. Sözlü olarak alınan bilgiler bir tutanağa bağlanır ve ilgiliye bu tutanak imzalatılır. Soruşturmacı her türlü bilgi ve belgeyi topladıktan sonra, vardığı sonucu da belirten bir rapor hazırlayarak Disiplin kuruluna sunar.

(5) Disiplin kurulu, soruşturmacının sunduğu rapor ve belgeleri inceleyerek suçu sabit görürse disiplin cezasını verir. Birlik disiplin kurulu veya görevlendirilen soruşturmacı tarafından istenen her türlü bilgi ve belgenin belirtilen süre içinde verilmesi zorunludur.

(6) Turist rehberleri hakkında disiplin soruşturması açılması ve sonuçlandırılması ceza yargılamasından bağımsızdır. Ceza yargılaması sonucunda verilecek hüküm disiplin cezası uygulanmasına mani değildir.

Uyarma ve kınama cezaları

MADDE 42 – (1) Turist rehberlerine Kanunun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde sayılan hallerde uyarma, aynı fıkranın (b) bendinde sayılan hallerde ise kınama cezası verilir.

Meslekten geçici men cezası

MADDE 43 – (1) Turist rehberleri Kanunun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde belirtilen hallerde meslekten geçici olarak men edilir. Meslekten geçici men cezası alan turist rehberi ceza süresince mesleğini icra edemez.

(2) Meslekten geçici men cezası alan turist rehberleri, disiplin kurulu kararının kendilerine tebliğ tarihinden itibaren en geç on gün içerisinde çalışma kartlarını bağlı bulundukları odaya teslim ederler. Turist rehberlerinin almış oldukları disiplin cezaları sicillerine işlenir.

(3) Meslekten geçici men cezası alanlara ilişkin bilgiler ilgili birlik tarafından gecikmeksizin Bakanlığa ve Türkiye Seyahat Acenteleri Birliğine bildirilir.

Meslekten çıkarma

MADDE 44 – (1) Turist rehberleri Kanunun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendinde belirtilen hallerde meslekten çıkarılır.

(2) Meslekten çıkarma cezası alanlara ilişkin bilgiler ilgili birlik tarafından gecikmeksizin Bakanlığa ve Türkiye Seyahat Acenteleri Birliğine bildirilir. Meslekten çıkarılan turist rehberleri, disiplin kurulu kararının tebliğ tarihinden itibaren en geç on gün içinde ruhsatnamesini Bakanlığa, çalışma kartını ise ilgili odaya iade etmek zorundadırlar. Çalışma kartı iptal edilenler birliğin resmi internet sitesinde ilan edilir.

Disiplin cezalarına itiraz

MADDE 45 – (1) Turist rehberleri, uyarma ve kınama cezalarına karşı kararın tebliğ tarihinden itibaren yedi gün içinde disiplin kurulu başkanlığına itiraz edebilir. Turist rehberleri, disiplin kuruluna itiraz edilmeyen uyarma ve kınama cezaları ile itiraz üzerine alınan kararlar, meslekten geçici men cezaları ve meslekten çıkarma cezalarına karşı altmış gün içinde idari yargı yoluna gidebilir.

Tebligat ve ceza zamanaşımı

MADDE 46 – (1) Savunma vermeye ve tanıklık yapmaya davet yazıları ile ceza kararları, ilgili kişilere 11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlerine göre tebliğ edilir.

(2) Her ne sebeple olursa olsun fiilin işlendiği tarihten itibaren iki yıl içinde işlem yapılmaması halinde, ceza verme yetkisi zamanaşımına uğrar. Ancak, aynı fiil görülmekte olan bir davaya konu ise iki yıllık süre yargı kararının kesinleşmesinden itibaren başlar.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Meslek Kuruluşları
Meslek kuruluşlarının faaliyet yeri

MADDE 47 – (1) Meslek kuruluşları yetkili oldukları il veya coğrafi bölge dışında faaliyette bulunamaz.

Odaların kurulması ve kapatılması

MADDE 48 – (1) Kanunun 8 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca tüzel kişiliğe sahip ve kamu kurumu niteliğinde meslek kuruluşu olan oda kurulabilir.

(2) Odaların merkezleri kuruldukları ildir. Aynı ilde birden fazla oda kurulabilir.

(3) Odaların yetki çevresi coğrafi olarak yakın iller ve çalışma bölgesi dikkate alınarak Bakanlık tarafından belirlenir ve Bakanlık resmi internet sitesinde ilan edilir.

(4) Oda kuruluş başvurusu, oda kurulmasını talep eden turist rehberlerinin, odanın kurulacağı ili belirten imzalı dilekçesiyle valiliğe yapılır. Dilekçeye, başvuran turist rehberlerinin T.C. Kimlik numaraları ve ruhsatnamelerin onaylı birer örneği ile adli sicil kayıt beyanları eklenir. Valilik, başvuruyu ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde inceleyerek, görüşü ile birlikte Bakanlığa gönderir. Bakanlık valiliğin talebi üzerine oda kurulduğuna dair bir belge düzenleyerek, kurulan odaya teslim edilmek üzere valiliğe gönderir. Bu maddede öngörülen şekil koşullarını ve Kanunda öngörülen kuruluş koşullarını taşımayan başvurular reddedilir. Ancak oda kuruluşu tamamlandığında üye olunmak istenen birliğe müracaat edilir.

(5) Kanunun ge&

Yorum Yaz
Arkadaşların Burada !
Arkadaşların Burada !